Schaamte

Over mijn schaamtegevoelens.

Ik ontdek dat ik onbewuste beloftes heb gemaakt, dit is vanuit systematisch perspectief een veel voorkomende loyaliteit naar ouders toe.

“ik ga het niet makkelijker hebben dan jij, mama”

Maar mijn ziel wil in essentie juist ‘Leven wat in essentie niet eerder geleefd kon worden’

Je wilt in essentie dit dilemma ervaren in de stof, met alles erop en eraan.

Dat is waarom ik
op aarde bent gekomen.

Net als jij 😁👌💃🏼 misschien

In theorie (systemisch geduid) bouw ik op Lesbos in het heden, maar ook indertijd op het Bakelbos, een veiliger kamp, geïnspireerd op het Jappenkamp van mijn moeder. Niet echt maar toch lijkt het er verdacht veel op. En probeer ik alle grensbewakers te slim af te zijn 😁, die transgenerationele overleving zit diep, is hardnekkig en oud.

En het is een onderdeel van mijn rol in dit grote geheel dat Leven heet;

Dat besef ik mij vaak nog niet genoeg, omdat ik het anders zie. Dat komt door de bril van schaamtegevoelens, waardoor ik het niet beter dan mijn moeder (en andere slachtoffers) mag hebben. Ik voel mij schuldig en schaam me.

Dat ik betere middelen heb zoals geld en vrijheid is geen fout in het systeem. Maar de bedoeling voor mij. Want mijn ziel wilde dit meemaken.

Daarom gebeurt alles ‘volgens plan’. Gebeurt alles zoals het gebeuren moet. Op dit, juiste, moment en dat is het altijd.

Naast die loyaliteit in lijden naar mijn moeder blijf ik vaak  hangen in:

Wel voelen plus mezelf straffen en corrigeren terwijl mijzelf in overgave toestaan, een veel betere houding is. Een veel zachtere methode: niet zo streng voor mijzelf.

Dat klinkt simpel, maar voelt voor mijn type bijna revolutionair.

Chat GPT vertelt het me zo:

Schaamte is als een stille erfenis — overleven met ruimte terwijl je pijn hebt leren voelen

Gevoelens die komen niet op als een heldere gedachte, maar als een soort spanning onder je huid. Aanhoudend en stekend.

Een ongemak, juist op momenten dat het eigenlijk verder goed met me gaat.

Schaamte

Niet de oppervlakkige schaamte — iets verkeerd zeggen, iets onhandigs doen — maar een diepere vorm.

Een schaamte die opkomt wanneer je merkt dat je ruimte hebt. Vrijheid. Geluk zelfs. Schaamte die het bloed uit je vaten trekt.

Met schaamte omgeef ik mijn goede gevoel over mijzelf! Zo maak ik mijzelf verdacht en schuldig.

De paradox van het goed hebben

Wat doe je met geluk in een wereld waar zoveel pijn is?

Wat doe je met financiële ruimte, met bewegingsvrijheid, met mogelijkheden…wanneer je tegelijkertijd geconfronteerd wordt met situaties waarin mensen vastzitten?

Er ontstaat een innerlijke tweestrijd.

Aan de ene kant: het leven dat zich opent. Aan de andere kant: een diep besef van ongelijkheid. En ergens daartussen ontstaat een stille overtuiging:

“Dit is te veel voor mij.”

“Ik hoor dit niet zomaar te hebben.”

Maar die gedachte, het schuldgevoel, ontstaat niet uit het niets.

 

De onzichtbare lijn naar vroeger

Schaamte is zelden alleen van dit moment.

Herinnering aan vroeger.

Niet altijd jouw eigen herinnering, maar ook dat wat vóór jou kwam.

Verhalen die niet verteld werden.

Pijn die niet uitgesproken kon worden, maar wel voelbaar was.

Een ouder die iets groots heeft meegemaakt, maar daar niet over kon spreken…

Dat  laat een veld achter.

En kinderen bewegen in dat veld. Ze voelen. Ze nemen waar.

En zonder woorden ontstaat er iets als een innerlijke afspraak:

“Ik houd hier rekening mee.”

“Ik zal het niet lichter maken dan het was.”

Niet bewust maar diep vanbinnen vanuit diepe maar misplaatste loyaliteit.

 

Wanneer waarheid of vrijheid wringen

En dan, jaren later, ontstaat er ruimte.

Je kunt bewegen.

Je kunt kiezen.

Je kunt bouwen.

Maar die oude laag is niet verdwenen.

Dus elke stap vooruit kan tegelijk iets anders aanraken:

“Mag dit wel?”

“Verlies ik nu iets of iemand?”

“Doe ik onrecht door het goed te hebben?”

En dat voelt als schaamte.

Niet omdat je iets verkeerd doet, maar omdat je iets leeft wat eerder niet geleefd kon worden.

 

De verwarring van verantwoordelijkheid

Gevoelige mensen maken hier vaak een specifieke beweging. Ze voelen het lijden van een ander. En in plaats van het alleen te erkennen, maken ze er verantwoordelijkheid van.

Alsof hun eigen leven in balans moet zijn met wat er elders gebeurt.

Alsof geluk verdiend moet worden door het te relativeren. Of door het in te houden.

Maar hier zit een pijnlijke vergissing.

Want verantwoordelijkheid wordt dan geen kracht, maar een beperking. Je draagt, je draagt maar het is de shit van een ander.

 

Wat schaamte eigenlijk probeert te doen

Schaamte is geen vijand. ze probeert iets te beschermen. Ze wil verbonden blijven met wat er was. Met wie er was, met mama

Met de pijn die niet vergeten mag worden.

Dat is op zichzelf iets eervols.

Alleen… de vorm waarin het gebeurt, houdt het Leven tegen.

Want verbonden blijven met het verleden hoeft niet te betekenen

dat je jezelf kleiner maakt in het heden. Misschien zit de verschuiving niet in het oplossen van schaamte.

Maar in het anders begrijpen ervan.

Niet:

“Ik moet hier vanaf.”

Maar:

“Wat probeer ik trouw te blijven?”

En vervolgens een tweede stap:

“Kan ik trouw blijven zonder mezelf te beperken?”

Dat is dan al heel wat..

Dat is een breuk met een oud innerlijk contract.

 

Leven als antwoord

Wat als jouw ruimte niet het probleem is, maar juist een antwoord?

Wat als jouw vermogen om te bewegen, te creëren, te geven…precies daar hoort waar complexiteit en pijn voelbaar zijn?

Niet als compensatie. Niet als schuldaflossing.

Maar als iets nieuws. Iets dat eerder niet mogelijk was.

Tot slot

Schaamte kan voelen als iets dat je moet verbergen.

 

Dat vraagt Bewust worden.

En misschien, heel voorzichtig, toestaan dat jouw leven ook gewoon geleefd mag worden.

Niet ondanks alles wat er is geweest. Maar daartussen in, in dat veld… dat resonantieveld.

—————–

Over de foto: mijn loyaliteit naar het lijden van mijn voorouders vormt samen met mijn hang naar mooie ontworpen voorwerpen, vaak uit een ver verleden, de aanleiding om op ouderwetse wijze het gras te willen scheren 😁. En dat is niks om je voor te schamen, toch?